domingo, 24 de abril de 2022

17


FINAL DE COPA DEL REY 2022

Betis 1-1 Valencia  

Goles de Borja Iglesias y Hugo Duro

Gana el conjunto hispalense 5-4 en los penaltis

*Fotos de la web de Diario Sport, Estadio Deportivo, Diario As y ABC


    Diecisiete años de vigilia para el diecisiete.  El Betis fue mejor pero el Valencia nunca se cayó a la lona.  Amarilla de apertivo para Paulista por manosear a Borja. El compostelano, que siempre sube el rendimiento a mayor motivación,cabeceó a la red un centro espléndido de Bellerín. Y pringó la barba de miel cuando olió una cesión defectuosa de Diakhaby.   En una jugada calcada a la del tanto por el otro costado Álex Moreno, menos decisivo de lo esperado, encontró la cabeza imprecisa de Juanmi.


  El rol de Guillamón fue crispar a Fekir. Milagrosamente su cartulina no llegó hasta casi medianoche.  El francés fue hábil en la conducción y no accionó sus hélices de venganza. La lluvia no anuló la procesión; los resbalones hicieron más aparatosas las entradas pero el árbitro mantuvo un tono sosegado.

   El despertador del Valencia sonó al minuto 30. Soler, inédito, descargó de espaldas a Ilaix que, con muchos espacios, dejó solo a Hugo Duro. Sangre fría del getafeño para batir a Bravo de vaselina. Canales levantó la cabeza para dar un pase y acabó pegando al poste izquierdo del georgiano.

   Valencia entró con más empuje en el segundo asalto. Con un destacado Foulquier asomándose por piernas al ataque. Duro sintió la mano de Bartra y se fue al césped pero se incorporó tan rápido que no dio tiempo a dudar. El central catalán, concentrado toda la velada, pisó la sombra alargada de Bale. 

   El mejor ornamento fue tras un saque lateral por sorpresa. ¡Esto es para listos!  El Panda puso dura la espalda para cuerpear y se marcó un pase mixto, cola de vaca y caño. Pero Juanmi no logró batir a un espléndido Mamardashvili. Ya nadie sobre el campo mejoraría las prestaciones del tanque gallego.

 

   El último cuarto de hora fue una peonza mágica. Juanmi pegó al poste tras un cambio de ritmo di-vino y fue permutado cuando estaba en trance. Nabil pudo sufrir un penalti con la cadera de Soler y luego no encontró el agujero entre las piernas del georgiano. Ahí es cuando Paulista hizo su habitual llamada al 112.   Pero el Valencia pudo matar a la contra. Bellerín erró un pase horizontal, y Bryan, un galgo sin correa, lanzó la contra; Gayá vio llegar a Soler que no hizo gala de su enorme golpeo.


   Llegaron a la prórroga sin fuel. Pellegrini hubo de sacar del tablero a sus dos reinas. La táctica pesó menos que los hombres de refresco.Guedes esperaba en el costado izquierdo su último esprint.En los once metros cuenta la decisión y las piernas frescas. Los lanzadores tuvieron aplomo. Tello no recordó el penal en Vallecas y Joaquín, con suspense, superó lo de Corea. Bravo, 39 castañas, apostó por enredar para poner nervioso al pegador.  Mamardashvili no pudo aprovechar sus centímetros. Yunus pegó mal, pecado venial de juventud, y a Miranda, bético de cuna,no le temblaron las piernas.



domingo, 3 de abril de 2022

Ruby jugaba a ser mayor

Mi visión de la película CODA

 Ganadora de la 94ª edición de los Premios Óscar

y mejor actor secundario para Troy Kotsur


   Todos seguían ojipláticos en el Dolby Theatre.  Will Smith le había dejado marcada la cara a Cris Rock.  Tras ese raquetazo quedó en la neblina la victoria de CODA.

   Todos cotillean a los Rossi por su condición de sordos.  No se ocultan, orgullosos de su carácter y de salir adelante. La hija es la única que percibe el sonido.

   Papá, bromista y políticamente incorrecto, quiere mantener la cohesión de la familia.  La relación con mamá, con altas dosis de egoísmo, es más tirante. 


   Su temperamental hermano desgasta su dedo índice en Tinder. Un caramelito apetecible para la amiga camarera de Ruby.  Hormonas saltarinas.


       Ruby desea a Miles pero hasta ahora solo ha abrazado a su peluche de pulpo. Él mete la pata por reírse de la gestualidad sexualizada de su padre. Y ,a la velocidad de un alud, acaba siendo la comidilla en los pasillos del instituto de Gloucester. Pese a todo se le ve buen chico. Se besan en el recóndito lago de aguas prohibidas.


   La familia Rossi se gana la vida con la pesca. Están algo aislados por sus dificultades en la comunicación. Dependen de Ruby para que les eche una mano con las redes y como intérprete. Sin un oyente nadie puede escuchar los avisos de emergencias por radio. El gremio de los lobos de mar es dibujado como trabajador pero rudo. 


   El canto es su pasión. Pero su estirpe no puede saber si lo hace bien. El profe de música ocupa un rol excéntrico ya conocido. Mezcla métodos autoritarios con técnicas motivadoras para perder el rubor y la vergüenza.  Desde el piano sabe escoger quien debe cruzar la pasarela.  Apuesta por ella. Pero es hora de sacrificios.


 Ruby ha cogido la ola buena. Pero debe elegir entre la familia o su sueño.“Ten cuidado en los momentos de grandes victorias porque es cuando el diablo vendrá a por ti”.

domingo, 27 de marzo de 2022

Quen sabe onde

 

Presentación de Obra Maestra de Juan Tallón

Na Libraría Cronopios de Compostela ( 24-III-22)


  Un tipo divertido.  Mordaz.  E, se non forma parte da máscara,con gran facilidade para perder o fío. Inspirouse nunha noticia da prensa. No 2006 houbo unha filtración de que desaparecera unha peza que estivera vinte anos antes na inauguración do Reina Sofía. Estaba almacenada nun polígono en Arganda del Rey. Escarnio internacional. Os catro bloques de aceiro pesaban 38 toneladas.

   Dez anos de escritura.“Teño 47,¿Cantos libros podo escribir se xestiono así o tempo?”Non abando-nou a idea pero sempre procastinaba. Cando sentou rematouno en poucos meses. “Escribo rápido por medo a morrer en metade do proxecto.Non me importa facelo mal se teño o primeiro manuscrito”.  É como unha montaxe cinematográfica. Ten partes de novela, ensaio, crónica xornalística…

   “Comeza polo final, algo que xa fixeron moitos antes. Pero hai que ser quen de non revela-lo misterio. Empeza moi arriba e por iso asumo riscos. Hai que loitar para que non caiga”. Para iso serviuse da polifonía, máis de setenta voces. Richard Serra fala en 6 dos 78 capítulos. “Cada voz ten que aportar algo único, quizais non definitivo na investigación policial pero si suma coas demais”.

   Na súa búsqueda das fontes fixo un exercicio de paciencia para conseguir a causa xudicial. “Planteeino a longo prazo, como unha xogada de xadrez. Recurrín todo á instancias superiores”.

   Pensa que un escritor ten que ser todopoderoso, non ter que andar a pedir permiso para todo. “Fixen unha gran bola, como unha plastilina de cores,e xa non distingues o que é verdade e o que non”.

   “Non falei con Richard Serra. Non me parecía produtivo. Non é un traballo xornalístico. Así parece que me daba todo feito. Non creo que me aguantara máis dunha hora. Lin os seus artigos e entrevistas desde os anos sesenta. Non creo que teña queixa, dediqueille un libro enteiro.”  

   Hai humor pero non banaliza coa arte. A Carmen Giménez, fundadora do Reina Sofía, mandoulle dous exemplares.

   A Natividad Pulido, xornalista do ABC, “non lle preguntei como conseguira a exclusiva, aínda que me apetecía.  Non me servía o seu testemuño se non o manipulaba así que inventei como conseguira a información”.

   En xeral a xente quedou satisfeita. Pero faloulle por Instagram un tal Franco Batiatto nun perfil con 0 seguidores.“Menciónasme dun modo caprichoso e inxustificado”.Comentáballe no chat público ata que o bloqueou. Acaso podería ser un tradutor que estivo nas conversas entre o artista californiano e Tierno Galván no 1981?  “Atopei o contacto e non me gustou como falou e pensó que mentía”.

   Informouse da carteleira de outono do 2005.  Así un personaxe vai ó cine a ver La vida secreta de las palabras. Pero liscou á media hora olvidando un chapeu.  Cuirosamente Isabel Coixet, sen rancores, fixo unha boa crítica da novela. Tallón na súa defensa engade que “os personaxes teñen que cumprir a súa función aínda que sexa desagradable”.   


 ¿Onde estará a peza agora? “Seguro que a cortaron e foron levando en cachiños de mil quilos nunha Ford Transit branca e sucia; logo a partiron máis para levala sen sospeitas a unha fundación. Serra pensa que se convertiu en motísimas coitelas de afeitar. Mentras non apareza a lenda estará viva”.

lunes, 21 de marzo de 2022

Bolas de Dragón

 Crónica del Real Madrid 0-4 Barcelona

Goles de Aubameyang (II), Araújo y Ferrán Torres

Jornada 29 de LaLiga BBVA  (20- III- 2022)

Fotos de las webs de El Español, Diario de Navarra..


   El partido comenzó muy alegre.  Viendo portería. Como si no hubiese temor a perder nada. El Madrid se veía casi campeón y la inercia ganadora el Barça lo posará sin apuros en puestos Champions.  El área de acción de Casemiro se convirtió pronto en una alfombra grana. Modric, malgastado fuera de su posición, casi anota un tanto surrealista devolviendo un balón a Stegen con un bote envenenado. El elegante croata sería el primero en convencer a los suyos para dejárselo meter.    

   A la media hora el Mosquito superó a Nacho,tirita hoy de Mendy, y profundizó por la derecha; Auba deshizo las tablas estirando el cuello como un velocista llegando a meta. 


   Vinicius se iba solo pero dudó ante la salida valiente de Stegen.  Mal pitado por Martínez Munuera, que tuvo una actuación soberbia. Olvidó las amarillas al brasileño por fingir el penal y a Pedri por intentar frenar la contra. El enganche canario se benefició de que una jugada larga ocultó el pecado.


  Ousmane sumó otra asistencia desde el banderín.Emergió la cabeza cana de Araújo entre centrales.

   Los merengues soñaban con un segundo asalto como la noche del París. Pero hoy no estaba su emperador galo con el tridente en la mano vendada. Los que tuvieron cola en la cantina se perdieron una ocasión en la que Ferrán se cruzó medio campo sin tener que sortear ni un cono. Pensó tanto la definición que pegó fuera. Militao, en su noche más toledana, pecó una y otra vez queriendo anticipar y creando espacio a su espalda. No le dio tiempo al ex del City de fustigarse. En la acción siguiente dejaba a Courtois como una estatua tras una triangulación entre Frenkie y Aubameyang que se adornaba con un taconazo.  

Y para completar el póker Torres le devolvió la caricia al gabonés.  Finalizó con vaselina mientras la zaga transparente esperaba que se borrase la diana en el vídeo.

   Piqué, disfrutando como un enano,mostró poderío por arriba y lanzaba diagonales hacia el costado izquierdo. Pero, sobre todo, buscaba avivar cada chispa de Vinicius sabiendo que es de mecha muy corta. 


  Cuesta rescatar alguna camiseta negra. Valverde fue llegador cuando el Madrid estaba vivo y luego se mantuvo sereno en la recuperación; Camavinga no se arrugó en los balones divididos.

   Carrusel de cambios. A Nico le dio tiempo de dar dos patadas en cinco minutos. El rey de Europa tragó bilis y, contra pronóstico, consiguió acabar el clásico con once.  Xavi ha llenado el depósito de moral. Y, si no se le caen los anillos, debería poner todos los huevos en la cesta de los jueves. 

miércoles, 16 de febrero de 2022

Las muertes de Manuel Girón


*Presentación del libro El monte o la muerte de Santiago Macías

en la Facultad de Historia de la USC (7-II-22) 

Promovido por Lourenzo Fernández Prieto y el Grupo Histagra





   Era cazador y jornalero por lo que conocía muy bien los montes. Curiosamente había sido guía de caza de Queipo de Llano. Su filiación política era de la UGT. 


 

   Desde 1936 apenas volvió a su pueblo. Pero es falso que estuviese preparando sus documentos para irse de España.  Nunca quiso irse.

Manuel Parra
 

  Fue la primera persona que se echó al monte.  Ya huyó el 25 de julio del 36, una semana después de iniciar un conflicto que no se sabía lo que iba a durar. Buscaban a los hermanos Girón, a Manuel Losada y Nemesio Fernández, que fue asesinado ante su mujer sin tiempo para dar explicaciones.  El primer destino fue Cabrera, comarca al sur del Bierzo.

 

   Dicen que Girón murió varias veces. Tenía que estar alerta pues sabía lo que había ocurrido a compañeros como Parra, ejecutado a garrote vil en León.


Marcelino de la Parra


   En 1940 unos guerrilleros fueron a Castropodame a visitar a un médico que había sido verdugo falangista. Abrió fuego contra ellos y mató a uno. Pensaron que era Girón. Fueron a buscar a su hermana Emilia para que reconociera el cuerpo. Era analfabeta pero muy inteligente. Dijo que sí pero él no estaba inmerso en este suceso.

 

   La segunda ocasión fue en Porto, en la sierra de Zamora. Un encuentro entre guerrilleros y la Guardia Civil. A uno de los primeros le explotó una granada que probablemente llevaba mucho tiempo encima. Su rostro quedó desfigurado. En esta ocasión preguntaron a unos pastores y, como siempre estaban del lado de los fugados, también afirmaron que el caído era Girón.  Se sabría después que era el histórico Juan Antonio Vega Seoane.

 

   La tercera muerte de Girón fue en 1949. Un delator avisó de que pasarían nueve guerrilleros. La verdad es que nunca se movían en grupos tan grandes, solían ir por parejas y separados 50 ó 100 metros de sus compañeros.  Dos de ellos fueron abatidos. Uno era de una familia famosa de Soulecín y el otro era más desconocido. El falangista que reconoció el cadáver se confundió. 

 

   Miguel Arricivita supo entonces que el único modo de atrapar a Girón era introducirse en su grupo.  José Rodríguez Cañueto fue el topo y verdugo de Girón. Era un testigo incómodo. Murió poco después en Sevilla atropellado, quizá no accidentalmente, por un camión.



lunes, 31 de enero de 2022

Supervivente

*Notas sobre a novela O cervo e a sombra 

Café literario con Diego Ameixeiras na Libraría Couceiro (26-I-2022)

   “É a miña novela que menos depende da trama. As outras son máis de peripecia, unha acción detrás doutra”.  Fálase do paso do tempo, do desamor, os lazos familiares…

  Historia contada por un home que vai morrer. Fala da súa vida. Os recordos moitas veces son caóticos. O sufrimento pola perda dos pais nun accidente automobilístico .  “Cando lembras a alguén que xa non está acabas fixándote menos no vínculo e máis nas aventuras que terían de mozos”.

   É unha historia de redención polo negro pasado coa súa parella. Sábese que cruzou certa barreira de violencia física ou verbal con Irene. Diego conscientemente non concreta eses feitos. Ela, personaxe moi misterioso ó principio, abandonou a relación. Nunha festa atópaa e ten unha oportunidade de recuperala.

   Mateo levaba unha vida pouco recomendada e chea de adiccións. “Non quería caer na obscenidade e no sórdido. Quería beleza poética”.  É un camelo e pequeno delincuente pero quere agarrarse a algo. A novela vai sobre a necesidade de crer, sobre a esperanza.


   Un dos que lle tende a man é o crego Andrés, case un teólogo da liberación. Parece un personaxe de Unamuno. “Resultoume difícil que os seus diálogos fosen cribles”.

   A obra está escrita antes da pandemia pero logo a realidade supera a ficción,  chegaron as colas da fame. Mateo quere redimirse participando no banco de alimentos e axudando a Eulalia, mestra xubilada, mesmo coas labores do fogar.

   Ameixeiras aproveita para falar das novelas do neorrealismo italiano.“Son as miñas teimas ”.Guille, o amigo heroinómano, leva a novela Ladróns coma nós onde os banqueiros non quedan ben parados. 

   Aparecen lugares simbólicos  da infancia de Ameixeiras. Como o Montealegre, nas cercanías de San Francisco.  O Bar Paraíso, onde ten lembranzas bonitas, non existe e o nome non é mais que unha charavisca. Montou a casa okupa na Barronca, aquí escrito con k,  espacio moi descoidado detrás da Alameda onde palpita a esencia da cidade.   Sinte Ourense como un lugar que nos últimos anos quedou parada e case te obriga a fuxir.  De neno as vías do tren eran un lugar de xogo, como na película El Bola, e tamén un sinónimo de fuxida.

   Está tamén o desacougo polos edificios, bares ou tendas que van desaparecendo sobre todo nos barrios das ciudades. Montalbán cría que debería haber un cronista en cada unha destas barriadas para que estas historias non morresen.


 

miércoles, 12 de enero de 2022

Atenas

 

*Mecerse en la cuna de la democracia




   Atenas es un viejo sabio con túnica. Una columna rota. Pues yo diría que los libros de Atenas han vencido a las espadas espartanas.

 

   Tenía tanto pánico a perderme en el Pireo, laberinto de ilusiones, y no llegar al ferry que preferí que fuera punto de llegada. El vasto puerto, a 10 km de la polis, fue ampliado y fortificado por Temístocles. El mito del presente es Spanoulis.

 

   Durante la II Guerra se enterraron o dispersaron las piezas del Museo Arqueológico para protegerlas de la destrucción. Aquí está la sábana santa de Agamenón,el rey de Micenas.

 

   Casi parece más seguro caminar por la carretera en el triángulo que forman Marni, el Teatro Nacional y Omonia. Suciedad, pobreza y gente que no está en su mejor momento. Nunca vi palomas tan a merced de los niños.  En este estrato hay cabinas, casi piezas arqueológicas.



  En Monastiraki, siempre hago pronunicación alternativa,muchos sienten la emoción de divisar por vez primera las ruinas de las que tanto han oído hablar.Pero en primer plano,testigo del bullicio, está la La Mezquita Tzistarakis. Al pasar a manos griegas fue cuartel, prisión y almacén antes de convertirse en una de las sedes del Museo de Arte Popular. 

 

   El del sombrero yankee se montó su propio escenario en Ermou, ecuador y corazón de la capital, con un baúl, una carretilla y un bote de metal.

 

   Un paseo más sosegado merece el pintoresco barrio de Plaka, donde vivió Lord Byron. Una ratonera de callejuelas turísticas que tiene la Iglesia Anglicana de Sant Paul como uno de los desagües.

   En el Ágora o plaza del mercado bebió Sócrates la cicuta. Aún perviven la Stoa, la torre de los Vientos,reloj de agua helenístico,y el Templo de Hefesto,Dios del Fuego.

Vista panorámica del Ágora

   De camino a la Acrópolis,el Monumento a Lisícrates, para conmemorar la victoria de este corego en el Festival Dionisíaco.

 

  En agosto hay que madrugar para que el sol mediterráneo no te invite a abandonar el altiplano. Polvo,sudor y pasado glorioso en piedra.Viaje a los tiempos de Pericles.

 

   El Teatro de Dionisos tenía capacidad para 15.000 personas. Es el hermano del Teatro de Herodes Ático. Su orchestra antes de ser de mármol era de arena y acogía luchas de gladiadores.

Odeón de Herodes Ático

   Superados los Propileos y el Templo de Atenea Niké ya queda a la vista el Partenón. Los andamios de una de sus caras lo disfrazan de sudoku. Las columnas parecen rectas pero están ligeramente inclinadas hacia dentro. Pena no poder disfrutar de su policromía ni de la estatua crisoelefantina de Atenea, patrona de la ciudad, en la cella.

   Dibuja la mujer de la pamela.Sí, las cariátides del Erecteion son réplicas. Siguen siendo impresionantes.En el XVI el templo jónico fue el harén de un comandante otomano y durante la Guerra de Independencia fue semidestruido por una bomba turca.



   Con la mochila llena de cultura desciendo entre orfebres, vendedores de láminas, frutos secos y baratijas se posicionan junto al Museo.

 

   Solo se conservan 15 columnas con capiteles corintios, a 17 metros de altura, del colosal templo de Zeus Olímpico. Lo inició el tirano Pisístratos.


   En el Estadio Panatinaico marinan banderas helenas y olímpicas. Fue sede de competiciones deportivas en los dos Juegos Modernos celebrados en suelo griego, el inaugural y el 2004, año mágico para el país.

 

   Varios policías controlan el perímetro de los Jardines Nacionales, 16 hectáreas cerradas temporalmente por riesgo de incendio. En el Záppeion, edificio de columnas corintias, se firmó la entrada de Grecia en la Unión Europea.

 

   Fustanela, falda de cuatrocientos pliegues, fez,boina roja con borla,y calzado con pompones. Esa es la vestimenta de los ezvones. No hay turista que se pierda un cambio de guardia ante la tumba del Soldado Desconocido, ante los textos de la oración fúnebre de Pericles.   Botellón juvenil en las escaleras de Sintagma.

   Ante el Museo Histórico Nacional cabalga Theódoros Kolokotrónis, uno de los héroes de la siempre presente Guerra de Independencia.

 

   La Avenida Vassilisis, una enciclopedia del saber,intercala embajadas con museos.

El Cicládico estudia las tallas de diosas o amuletos de difuntos; El Bizantino promociona el arte que generó la Iglesia Ortodoxa en el Imperio Romano de Oriente durante mil años; en el de la Guerra recordarás la variedad de útiles, hachas, cimitarras o floretes que empleó el humano para quitar la vida a su semejantes.

Museo Cicládico

Museo Bizantino

Museo de la Guerra

  El Museo Benaki, sin pasar por taquilla los jueves al atardecer, es bastante folklórico, con mucho stock en indumentaria tradicional y cerámicas. Recopiló todo una familia griega que hizo dinero en Egipto. Las dos obras de El Greco de su etapa cretense están bastante deterioradas y no es sencillo reconocer su peculiar estilo.

 

  Escaleras casi ilimitadas hacia el Monte Licabettus. No sé como llegaron aquí dos hermanos de unos cuatro años con fuerza aún para corretear. Mariposas gigantes y cigarras cantando en el árbol en una colina ya citada en Las Ranas de Aristófanes.


   Desciendo a una zona tranquila,residencial y arbolada.Los viernes en Xenokratous montan un mercado de verduras. Algún pescadero también. Reposo en el interior de la Catedral de Dionisio el Areopagita para contemplar sus impresionantes frescos.

 

   El rey Otto, en el XIX, fue el encargado de levantar el terceto neoclásico de Panepistimiou.  Hoy me reciben en extraña soledad.

La Academia es herencia de la clásica. Desde la altura,y sobre dos columnas jó-nicas, custodian la entrada Atenea,lanza en mano, y Apolo con su cítara. Más cercanos, dos abuelitos en actitud sedente, Platón y Aristóteles. El hermoso e impoluto frontón, un triángulo isósceles cobalto y dorado, protege el nacimiento de Atenea. 

  Protegidos por columnas y pilares tal barrotes están los frescos de la Universidad.

Y la Biblioteca Nacional se hace reconocible por una refinada doble escalinata y la piel de mármol pentélico.